Văn hóa tuyển dụng và quản lý nhân sự của các công ty Nhật Bản là những điều cần biết khi làm việc tại Nhật. Hình thức tuyển dụng đặc trưng cho văn hóa này chính là tuyển dụng trọn đời. Hôm nay, Morning Japan sẽ cùng bạn tìm hiểu những nét đặc trưng của hình thức tuyển dụng này nhé!

Thông tin cơ bản về hình thức tuyển dụng trọn đời của các công ty Nhật Bản

Tuyển dụng trọn đời là chế độ tuyển dụng đặc thù ở Nhật Bản. Theo đó, các công ty Nhật Bản sẽ thuê người lao động làm việc suốt đời. Sau thế chiến thứ 2, chế độ này được phổ biến rộng rãi nhằm đảm bảo nhân công, duy trì và phát triển kinh tế.

Đối với hình thức này, người lao động vẫn kí hợp đồng nhưng sẽ làm cho tới khi nghỉ hưu. Trong trường hợp có bất kì vấn đề gì, dù bất mãn với chính sách của công ty cũng không dễ dàng từ chức. Đây chính là áp lực từ tập quán xã hội. Tương tự, để đảm bảo thanh danh và quan niệm xã hội, doanh nghiệp không tùy tiện cho nhân viên thôi việc nếu không vi phạm bất cứ quy định nào

Khi làm ăn sa sút, các công ty Nhật Bản chỉ giữ lại những nhân viên làm trọn đời. Họ có thể bị giảm thưởng, tăng ca và chuyển sang bộ phận khác. Các nhân viên tạm thời ( kí hợp đồng ngắn hạn, nhân viên làm nửa ngày) đều bị sa thải. 

Vòng hồ sơ của công ty Nhật Bản rất cẩn thận, rất nhiều ứng viên bị loại ngay từ đầu. Ứng viên có hồ sơ tốt sẽ tiếp tục trải qua các vòng phỏng vấn cực kì khắt khe của bộ phận tuyển dụng. Những người được nhận phải đảm bảo chấp nhận chuyển sang các bộ phận khác hoặc các chi nhánh khi công việc kinh doanh của công ty kém đi. Hơn nữa, phải đáp lại tích cực bằng cách làm thêm ngoài giờ khi công ty làm ăn phát đạt.

Ưu điểm

  • Hình thức tuyển dụng này mang lại lợi ích lớn cho doanh nghiệp. Công ty chắc chắn sẽ vẫn có lao động kể cả khi kinh doanh sa sút. Điều này sẽ giúp xây dựng mối quan hệ ổn định, giảm mâu thuẫn giữa nhân viên và doanh nghiệp. Doanh nghiệp có các kế hoạch đào tạo mà không lo nhân viên bỏ sang công ty khác.
  • Nhân viên có thể yên tâm làm việc cho tới khi nghỉ hưu nếu không vi phạm nội quy của công ty. Hình thức này khích lệ sự trung thành và chăm chỉ của nhân viên, nâng cao năng suất và tạo hiệu quả trong công việc

Nhược điểm

  • Đối với hình thức tuyển dụng trọn đời, mức lương của nhân viên sẽ tăng dần theo thâm niên làm việc. Điều này dẫn tới chi phí hàng tháng của công ty sẽ tăng lên. Tuy nhiên, sự tăng trưởng và doanh thu thu về thì chưa đảm bảo chắc chắn.
  • Những người lãnh đạo đã già, không có năng lực và khả năng nắm bắt như giới trẻ lại có mức đãi ngộ cao hơn, tạo ra sự không công bằng.

Hệ lụy

công ty Nhật Bản

  • Các doanh nghiệp Nhật Bản rất thận trọng trong tuyển dụng vì nhân viên sẽ làm việc trọn đời tại doanh nghiệp. Những chương trình tuyển dụng của họ sẽ rất gắt gao, yêu cầu cao và trải qua nhiều vòng xét tuyển cũng như phòng vấn.
  • Doanh nghiệp sẽ phân biệt đối xử giữa các nhân viên thông qua chế độ đãi ngộ, phúc lợi và cơ hội thăng tiến..
  • Doanh nghiệp chỉ tuyển vừa đủ nhân sự dẫn tới việc tăng ca thường xuyên.
  • Nhân viên gắn bó cả đời với công ty nên bắt buộc tuyệt đối tuân thủ yêu cầu và mệnh lệnh của công ty, kể cả yêu cầu đi công tác, chuyển công tác..
  • Các doanh nghiệp sẽ hạn chế tuyển nữ vì nữ giới sẽ được nghỉ sinh tối đa 2 năm, năng suất làm việc không bằng nam giới
  • Không biên chế được các cấp quản lý khi tất cả mọi người đều trụ lại và lại đều muốn lên làm quản lý. Giải phát đặt ra là các doanh nghiệp sẽ tạo ra nhiều công ty con và công ty liên kết.
  • Các doanh nghiệp cần phải linh hoạt thay đổi các phương án quản lý nhân sự để duy trì sự ổn định của công ty

Đối với người lao động nước ngoài

công ty Nhật Bản

Hình thức tuyển dụng trọn đời sẽ chỉ áp dụng với những người có kế hoạch định cư sinh sống lâu dài. Điều đó có nghĩa là phải nhập quốc tịch Nhật Bản và đảm bảo sẽ làm việc cho công ty tới khi nghỉ hưu.

Người lao động nước ngoài nói chung và người lao động Việt Nam nói riêng không nên kí kết hợp đồng làm việc trọn đời. Sau khi kí, bạn sẽ bị bắt buộc gắn bó với công ty, phải chấp nhận chuyển bộ phận và đi công tác. Nếu đột xuất có công việc hoặc một kế hoạch khác ở Việt Nam thì bạn sẽ rất khó để xin thôi việc.

Vì chế độ tuyển dụng này cực kì đặc thù, nên hầu như hiện nay chỉ tồn tại ở những công ty lớn tại Nhật. Đối với những người Việt Nam sang Nhật định cư muốn có một việc làm ổn định thì đây sẽ là sự lựa chọn hợp lý. Bạn phải chuẩn bị rất kĩ lưỡng về kinh nghiệm và kiến thức để vượt qua những vòng xét tuyển gắt gao của công ty.

Hiện nay ở Nhật, các lao động trẻ dần dần từ bỏ hình thức tuyển dụng này. Họ chuyển sang các công ty mới khởi nghiệp hoặc làm việc tại nước ngoài. Hơn nữa, sự phát triển của nền kinh tế dẫn tới Nhật Bản đang thiếu rất nhiều nhân sự làm việc. Điều này tạo cơ hội rất lớn cho những người lao động Việt Nam tìm kiếm cơ hội sống và làm việc tại Nhật.

Để lại bình luận